صفحه اصلی / مقالات / تولید و پرورش قارچ دکمه ای / استفاده مجدد از خاک پوششی مصرف شده قارچ، امکان پذیر است؟

استفاده مجدد از خاک پوششی مصرف شده قارچ، امکان پذیر است؟

خاک پوششی مصرف شده و استفاده مجدد آن در سالن پرورش قارچ 

 

این مقاله، یک آزمایش تحقیقی است که توسط گروهی از محققان کشورمان صورت گرفته است و گروه دیتا قارچ به صورت عملی آن را تست نکرده است. 

يكـي از مشكلات صنعت پرورش قارچ دكمه اي كه حدود ۳۰درصد هزينه هاي مواد اوليه آن را به خود اختصاص داده است، تهيه خـاك پوششـي مناسب مي باشد، كه از منابع تجديد ناپذير و ارزشـمند پيـت اسـتخراج مي شود. پيت به عنوان بهترين تركيب و با كيفيت ترين خاك پوششـي محسوب مي شود، كمبود منابع پيت در دنيا سبب شده تا اين مـاده بـا ارزش از منابع غني نظير جنگلها و مرداب هـاي كشـورهاي اروپـايي نظير هلند و با قيمت بسيار بالا استخراج شود. با برداشت بي رويه پيت منابع آن در دنيا در معرض انقراض قرار گرفته اند. زمـان طـولاني بـه منظور تجديد پيت مورد نياز است (صدها سال) و با استفاده نادرست و بيش از حد اين منابع با ارزش هم روزي به پايان خواهد رسيد.

 با توجه به اينكه پيت موجودي در ايـران كـم و  تجديد ناپذير است و همچنين برداشت آن صدمات غيرقابل جبراني به طبيعت ميزند لازم ديديم تا همين خاك پوششي مصـرف شـده را در طي يك دوره فرآيند، دوباره بازيافت كرده و مجدداً بـه عنـوان خـاك پوششي مصرف نماييم. اين امر مي تواند سبب كاهش هزينه هاي توليد قارچ دكمه اي شود و مشكلات قارچكاران را در تهيه خاك پوششـی و حفظ منابع با ارزش پيت در دنيا حل نمايـد و بـه حفـظ ايـن مـاده بـا ارزش و تجديد ناپذير در طبيعت كمك كند.

 

خاک پیت در اين مطالعه اقدام به بازيافت خاك پوششي مصرف شده واحدهاي پرورش قارچ دكمه اي سفيد جهت اسـتفاده مجـدد و مكـرر شـده اسـت. خـاك پوششي به عنوان لايه اي جهت تحريك باردهي قارچ دكمه اي بر روي كمپوست به قطر ۳-۵سانتيمتر پهن مـي گـردد و حـدود ۳۰ درصـد هزينه هاي توليد را به خود اختصاص مي دهد. در اين آزمايش جهت سـهولت در جمـع آوري خـاك پوششـي مصـرف شـده از روي كمپوسـت، در مرحلـه خاكدهي يك لايه توري با قطر منافذ ۵ ميلي متر روي كمپوست پر شده قرار داديم. اين توري به عنوان حائلي بـين كمپوسـت و خـاك پوششـي عمـل مي كند به طوري كه در انتهاي دوره كشت مي توان به راحتي اقدام به جداسـازي و جمـع آوري خـاك پوششـي مصـرف شـده نمـود.

طبق آزمايش هاي يك خاك پوششي مناسب بايسـتي يـون هـاي مواد آلي و معدني بسيار كمي داشته باشد. به طوركلي كاهش شـوري خاك (EC) براي رشد اندام باردهي قارچ دكمه اي بسيار مناسب اسـت.

بازیافت خاک پوششی

بستر غذايي قارچ دكمه اي از دو لايه عمودي تشكيل شده اسـت، لايه اول كمپوست يـا بسـتر غـذايي و لايـه فوقـاني خـاك پوششـي مي باشد. به منظور عمليات بازيافت خاك پوششي، مهم ترين عامـل چگونگي فرآيند جداسازي خـاك پوششـي از كمپوسـت مـي باشـد، در انتهاي دوره كشت در زمان تخليه سالن ها جمع آوري خاك پوششـي و جداسازي آن به صورت خالص بسيار مشـكل اسـت و سـبب مخلـوط شدن آن با كمپوست مي شود، به منظور جلوگيري از اين مخلوط شدن در روشي ابداعي اقدام به جايگذاري توري با قطر منافـذ ۳ ميلـيمتـر بين كمپوست و خاك پوششي نموديم.

اين روش براي اولين بار انجام شده و از اين حيث، كاري كاملاً ابداعي و جديد محسـوب مـي شـود، توري اين كمك را مي كند كه در زمـان جداسـازي خـاك پوششـي از كمپوست، هيچكدام از دو لايه بستر با يكديگر مخلوط نشده و در ايـن صورت مي توان خاك پوششي را در انتهاي دوره پرورش قـارچ جـدا و جهت فرآيند بازيافت به صورت خالص جمع آوري نمود.

 

خاک پوششی قارچ دکمه ای

نحوه قرارگیری توری در بستر قارچ دکمه ای

در اينجا لازم مي دانيم به اين نكته اشاره كنيم كه قطر هيف هاي قارچ ميكروني بوده و از منافذ توري عبور كرده و وارد خـاك پوششـي مي شوند. قبل از جمع آوري خاك پوششي از روي توري، ابتدا اقدام بـه حذف قارچ هاي آلوده و سپس اقدام به جمع آوري خاك نموديم.

جهت حذف ميسيليوم هاي موجود در خاك پوششي نياز بـه فرآينـد بازيافـت مي باشـد، كـه اولـين مرحلـه فرآينـد بازيافـت عمليـات تـوده كـردن (سيلوكردن) است. خاطرنشان مي شود جهت توده كردن خاك پوششي بازيافتي در سطح وسيع نياز به يك بونكر يا سيلوي بتوني مي باشد. مدت دوره بازيافت خاك پوششي ميتواند بين ۲۱ تـا ۳۰روز بـه طول بيانجامد، يكي از مهم ترين عواملي كه مي تواند بـه پوسـيده تـر شدن ميسيليوم هاي درون خاك پوششي بازيافتي كمك نمايد، افزودن آب و همزدن توده خاك پوششي مـي باشـد.

بعـد از طـي فرآينـدهاي بازيافت يعني زماني كه ديگر هيچگونه ميسيليومي در خـاك مشـاهده نشد، عمليات آبشويي صورت می گیرد. همانطور كـه گفتـه شـد خـاك بازيافتي حاوي ميسيليوم هاي قارچ دكمه اي مي باشد كه پـس از طـي فرآيند بازيافت تجزيه شده و در نتيجه مقداري مـاده آلـي پوسـيده بـر جاي مي گذارد. به علت تبخير و برداشت آب توسط قارچ يون هاي آب آبياري در سطح خاك تجمع يافته و درنتيجه (EC) هدايت الكتريكـي آن افزايش مي يابد. (به طوركلي كاهش شوري خاك براي رشـد انـدام باردهي بسيار مناسب است).

طبق آزمايش هاي انجـام شـده مهـم تـرين فـاكتوري كـه خـاك بازيافتي را نسبت به خاك تازه يا مصرف نشده متمايز مي سازد EC يا هدايت الكتريكي مي باشد. دفعات عمليات آبشويي با آب شيرين و يـا آب شـرب تا حداكثر ۳ نوبت ميتوانـد كمك شاياني به شستشوي خاك پوششي نمايد و سبب بهبود وضعيت EC خاك پوششي بازيافتي شود (شکل ۱).

EC خاک پوششی

 

نتیجه گیری آزمایش

استفاده از خاک پوششی بازیافتی در هر میزانی حتی خالص، سبب کاهش کیفیت و کمیت قارچ دکمه ای نمی شود. هم چنین قرار دادن توری با قطر منافذ ۱-۳ میلی متر، که به عنوان حائلی بین کمپوست و خاک پوششی عمل می کند، در مرحله خاکدهی، هیچ تاثیری در کیفیت و کمیت محصول تولیدی نداشت.

در نهايت مي توان به نتيجه اين رسيد كه استفاده از خاك پوششي بازيافتي در چرخه توليد قارچ دكمه اي در مقايسه با خاك پوششي تازه هيچ تأثيري منفـي در كميت و كيفيت محصول توليدي نخواهد داشت. بنابراين توليدكنندگاه قارچ مي توانند از خاك پوششـي بازيـافتي پـس از اصـلاح آن از نظـر شـوري، اسيديته و پاتوژن ها به كرات استفاده نمايند.

منبع: نشریه علوم باغبانی

 

درباره almasi

15 سال پیش خیلی اتفاقی وارد این صنعت شدم و همیشه دوست داشتم چیز جدیدی را یاد بگیرم و هنوز هم باید خودم را دانشجوی این رشته بدانم و دوست دارم هر انچه را در این 15 سال یادگرفته ام به علاقه مندان یاد بدهم و به نظرم اگه با هم پیشرفت کنیم موفق تریم.

این مطالب را نیز ببینید!

بهترین تولیدکنندگان کمپوست قارچ دکمه ای

بهترین تولید کنندگان کمپوست قارچ دکمه ای در ایران + فیلم

خرید کمپوست قارچ دکمه ای با کیفیت یکی از دغدغه های افرادی است که حرفه …

۱۰ دیدگاه‌ها

  1. با سلام وقت بخیر و خسته نباشید میبخشید یه سوال داشتم که تو گروه های تلگرام بهش برخورد کردم من میخوام تازه پروش قارچ رو شروع کنم اما بحث ها رو که خوندم دوستان در اونجا به سم هایی برای پرورش قارچ اشاره کردن که برای سلامتی انسان خطرناک هستند مثلا فرمالین برا ضد عفونی سالن و یا حتی به خاک پوششی میزنن که میلیسوم قارچ از این سم ممکنه تغذیه کنه و انسان مصرف کنه و میگن سرطانزاست و در نهایت اگه بگید چه موادی خطر ندارن و میتونیم استفاده کنیم.راستشو بخواید اگه این کار اینقدر ریسک داره علاوه بر مشکلات تولید و بازاریابی اصلا ادامه ندم تا شروع نکردم
    سپاس
    منتظر پاسخ شما هستم

    • جناب علی
      سلام
      در پرورش قارچ، مانند پرورش هر محصول کشاورزی دیگری از سموم استفاده می شود که گاهی این سموم برای انسان ضرر دارند ولی سموم دارای دوره کارنس هستند یعنی دوره ای که سم پس از مدتی اثر خود را روی قارچ یا گیاه از دست می دهد و ما باید طوری برنامه ریزی برای سم زدن کنیم که پس از تمام شدن این دوره ، برداشت قارچ انجام شود تا برای انسان خطری نداشته باشد، در مورد بازاریابی باز هم به مدیریت کشت قارچ شما بستگی دارد شما باید قبل از کشت با توجه به دانستن زمان برداشت، شرایط بازار را تخمین بزنید و بعد اقدام به کشت کنید.

  2. باعرض سلام و وقت بخیر خدمت شما بزرگواران
    میخواستم ببینم اگر تور را از بین خاک و کمپوست بگذاریم ریشه های قارچ چگونه از آن عبو خواهند کرد؟

    سوال دو
    بعد از اینکه فلش اول برداشت شد باید خاک پوششی را برداشت و دوباره مراحل اولیه را روی کمپوست انجام داد؟

    باتشکر،منتظر جواب شما هستم

    • دوست عزیز
      سلام
      همانطور که در ابتدای مقاله ذکر شده، این یک آزمایش تحقیقی است که توسط گروهی محقق انجام شده و ما آن را به صورت عملی تست نکرده ایم.
      توری منافذی به قطر ۳-۵ میلیمتر دارد و قطر ریسه های قارچ میکرونی هستند که مشخصا ریسه ها از منافذ عبور خواهند کرد.
      در مورد سوال دوم، ذکر شده پس از اتمام دوره پرورش قارچ یعنی انتهای فلش ۳، بقایای قارچ از بستر برداشته می شوند و بعد خاک برداشته می شود و بازیافت می شود.

  3. جناب مهندس مبخواستم ببینم آیا فیلمی هست همه ی نکات ریز رو در پرورش قارچ بگه ؟
    اگه نیست لطفا ت.لید کنید.

    • سلام
      من فیلمی در اینترنت ندیده ام که همه نکات پرورش را داشته باشه، ما در حال تولید فیلم های آموزشی هستیم که بزودی در سایت قرار می گیرد.

  4. در فلش دوم نیازی به هوادهی یا شک دهی نیست؟؟؟؟

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *