صفحه اصلی / مقالات / تولید کمپوست / بهترین تولید کنندگان کمپوست قارچ دکمه ای در ایران + فیلم

بهترین تولید کنندگان کمپوست قارچ دکمه ای در ایران + فیلم

خرید کمپوست قارچ دکمه ای با کیفیت یکی از دغدغه های افرادی است که حرفه پرورش قارچ را انجام می دهند و یا کسانی که پرورش قارچ در منزل را به عنوان یک راه کسب درآمد در خانه انتخاب کرده اند.
شاید سوال شما این باشد که اصلاً کمپوست قارچ دکمه ای چست؟
پیشنهاد می کنیم اجازه بدهید با هم در این مقاله ابتدا با تعریف کمپوست شروع کنیم و درباره روش تولید کمپوست و اینکه برای اتنخاب بهترین تولید کننده کمپوست قارچ دکمه ای چه پارامترهایی مهم هستند که باید رعایت شود را توضیح دهیم و در آخر شرکت های برتر تولید کننده (درباره کمپوست یکتا و کمپوست ملارد و کمپوست جوانه و ….) را در این زمینه به ترتیب اولویت بندی کنیم اگر آماده اید با هم شروع کنیم.

کمپوست چیست؟

 

کمپوست چیست؟

 

همانطور که قبلا درمقالات دیگر سایت دیتا قارچ گفته شده اصولاً قارچ ها در گروه گیاهان دسته بندی نمی شوند به خاطر اینکه برخلاف گیاهان نمی توانند مواد غذایی مورد نیازشان را بسازند یعنی گیاهان با استفاده از نور خورشید و آب و گاز کربنیک (CO2) و عمل فتوسنتز مواد غذایی مورد نیاز توسط خود گیاه ساخته می شود ولی قارچ ها چنین توانایی ندارند بلکه باید مواد غذایی به صورت آماده برایشان مهیا باشد تا از آن تغذیه و رشد کنند به این مواد غذایی آماده، بستر قارچ یا کمپوست قارچ اطلاق می شود، در حقیقت تعریف کمپوست همان بستر و مواد غذایی قارچ محسوب می شود.

روش تولید کمپوست قارچ دکمه ای چگونه است؟

در حال حاضر در کشور ما ساخت کمپوست قارچ دکمه ای به صورت صنعتی در طی دو مرحله یا دو فاز انجام می شود:

فاز اول کمپوست سازی؛ خیساندن و بونکرهای فاز ۱

 

فاز اول کمپوست سازی

 

در این مرحله ابتدا کلش گندم (سوفال یا ساقه های گندم و نه کاه) به روش های مختلف خیسانده می شود هدف از این عمل از بین بردن لایه واکسی کلش گندم است تا آب را جذب کند.
فاز اول کمپوست سازی
در ادامه فاز یک کمپوست سازی این کلش خیس خورده با مقدار مشخصی از کود مرغی و سنگ گچ Caso4 2H2o (که طی یک فرمول محاسبه می شود) و گاهاً ملاس چقندر قند مخلوط می گردد و این کار توسط دستگاه میکسرلاین (Mixing Line) کمپوست سازی انجام می شود.
فاز اول کمپوست سازی
مخلوط آماده شده بوسیله ماشینی به نام بونکر فیلر Bunker Filer وارد سازه های بتونی به نام بونکر فاز یک (که ممکن است رو باز یا مسقف باشند) می شود.
بونکر فیلر
این بونکرها در کف شیارهایی دارند که به فاصله مشخصی از هم (برای مثال ۴۰ سانت به ۴۰ سانت) دارای سوراخ هایی به نام اسپیگوت Spigot می باشند و هوا توسط هواساز که از پشت بونکرها از داخل همین اسپیگوت ها به زیر کمپوست شارژ می شود.
بونکر فیلر

فاز دوم کمپوست سازی؛ تونل فاز ۲

 

 

تونل های پاستوریزه

 

 

کمپوستی که در مرحله قبل آماده شده بود و از رنگ زرد تیره حالا به رنگ قهوه ای روشن در آمده و بوی آمونیاک از آن متصاعد است، توسط بونکرفیلر وارد تونل های پاستوریزه می شود.
تونل های پاستوریزه ساختمان بتونی یا ساندویچ پانل دارند که عایق بوده و دارای شیارهای منظمی به نام گرید هستند به طوریکه هوا از زیر این پالت های بتونی شیاردار به داخل کمپوست شارژ می شود.
کف تونل های پاستوریزه
در این مرحله هم ابتدا کمپوست برای چند ساعت هم دما می شود و بعد از آن، عملیات پاستوریزاسیون شروع می شود یعنی به آرامی و بوسیله بخار یا با استفاده از گرمای فعالیت خود کمپوست، دمای توده کمپوست به ۵۸ درجه سانتی گراد می رسد در این دما به مدت هشت تا ده ساعت باقی می ماند که در این دما آفات وبیماری ها مثل کنه و نماتد و پاتوژن های دیگر از بین می روند و بعد از آن دما را به آرامی کاهش می دهند تا به حدود ۴۵ تا ۴۸ درجه سانتی گراد برسد که محدود فعالیت باکتری ها ترموفیل (گرمادوست) است.

اگرمی خواهید در مورد عملکرد باکتری های ترموفیل بیشتر بدانید پیشنهاد می کنیم  مقاله “باکتری های ترموفیل و گونه های آن در تولید کمپوست چه نقشی دارند؟” را بخوانید.

باکتری های ترموفیل در کمپوست سازی
مخلوط در این دما حدود ۵ روز باقی می ماند و این باکتری ها عمل تبدیل آمونیاک به ازت آلی را انجام می دهند و مواد غذایی مورد نیاز قارچ ها در این مرحله ساخته می شود. در پایان وقتی آمونیاک کمپوست به میزان مشخصی می رسد کمپوست آماده کشت (مخلوط کردن با بذر و بسته بندی ) است با باز کردن دریچه هوای آزاد و دمیدن هوای تازه دمای کمپوست را به حدود ۱۶ تا ۲۰ درجه سانتی گراد کاهش می دهند.
دستگاه بلوکر کمپوست
پس از آن درب تونل های پاستوریزه باز شده و کمپوست بوسیله لودر از تونل خارج شده و وارد دستگاه بلوکر شده و با بذر قارچ (که قبل در یک پروسه در آزمایشگاه بذر تولید شده است) مخلوط می شود و با پرس مشخصی به شکل بلوک درآمده و سپس با پلاستیک مخصوص شیرینک شده و آماده حمل به واحد پرورش می شود.

هر تن کمپوست چقدر قارچ می دهد؟

 

 

در ابتدا به این سوال پاسخ دهیم که چه پارامترهایی را در انتخاب بهترین کمپوست قارچ باید در نظر گرفت؟ در پاسخ به این سوال می توان جواب سوال ” هر تن کمپوست چقدر قارچ می دهد؟” را هم پیدا کرد.

۱- کیفیت کمپوست

این مسئله بسیار مهمی است شاید بتوان گفت به تمام دلایل دیگر ارجحیت دارد. میزان باردهی کمپوست در کشور ما به عنوان درصد باردهی مطرح می شود و به این معنی است اگر مثلاً از یک تن (kg (1000 کمپوست ۲۸۰ کیلوگرم قارچ برداشت شود درصد عملکرد این کمپوست، از خارج قسمت تقسیم وزن قارچ برداشت شده به وزن کمپوست ۲۸ درصد به دست می آید.
درصد عملکرد کمپوست
که البته این آمار در کشورهای دیگر مثل هلند بر اساس کیلوگرم در متر مربع محاسبه می شود یعنی اگر همین مقدار کمپوست را در ۱۱ متر مربع (حداکثر در هر متر مربع (۹۰ kgبریزیم و همین میزان برداشت شود باید ۲۸۰ کیلوگرم را تقسیم بر ۱۱ مترمربع کرد که حدود ۲۵ کیلو گرم در مترمربع به دست می آید.
کیلوگرم عملکرد کمپوست
ملاحظه می کنید که این دو روش کمی با هم اختلاف دارند ولی در کشور ما روش اول مرسوم است هر چند دقیق نیست و این نکته را هم اضافه کنم که متوسط عملکرد باردهی کمپوست در هلند حدود ۳۵ تا ۳۸ کیلو گرم در متر مربع از کمپوست فاز سه است که واقعا عدد جالب توجهی است و علت این اختلاف بین کشور ما و هلند نیاز به یک فرصت دیگری جهت بررسی دارد که امیدوارم بتوانیم در یک مقاله دیگه با هم بررسی کنیم.
پارامتر کیفیت کمپوست قارچ اینقدر مهم است که مثلاً باردهی متوسط دو درصد بالاتر، می تواند برای یک واحد پرورش مثلاً با مصرف ماهیانه ۱۰۰تن(۱۰۰ هزار کیلوگرم) کمپوست یعنی یک واحد ۸ سالنی ۲۵ تنی افزایش عملکردی حدود ۲۴ تن قارچ اضافه تر که در قارچ کیلویی ۵۰۰۰ تومان که ضرب کنیم می شود یکصد و بیست میلیون تومان فروش بیشتر که هیچ هزینه اضافه ای به جز هزینه دستمزد قارچ چینی ندارد که اگر ده میلیون تومان برای قارچ چینی کسر کنیم حدود ۱۱۰ میلیون تومان سود خالص نصیب این واحد می شود.
سود بیشتر قارچ

۲- قیمت کمپوست

قیمت هر کیلو کمپوست قارچ به قیمت تمام شده شامل مواد اولیه کلش گندم، کود مرغی، سنگ گچ، ملاس چقندرقند، بذرقارچ، هزینه های کارگری، نوع برند شرکت تولیدی و اینکه مستقیم از شرکت تولید کننده خریداری شود یا از نماینده و دلال …. وابسته است.
ولی همان طور که در قسمت قبل گفتیم پارامتر کیفیت می تواند قیمت بالاتر را پوشش بدهد مثلاً اگر یک تن کمپوست بتواند دو درصد متوسط عملکرد (دقت بفرمایید دوباره تاکید می کنیم روی متوسط عملکرد و نه رکورد تولید) بالاتری داشته باشد برابر با ۲۰ کیلو قارچ کیلوگرم قارچ بیشتر در ۵۰۰۰ تومان ضرب کنیم برابر یکصد هزارتومان می شود که یعنی برای هر کیلو کمپوست حدود ۱۰۰ تومان نسبت به کمپوست با دو درصد عملکرد پایین تر کمتر پول داده ایم.
فروش قارچ
پس اجازه بدهید بگوییم در شرایطی که دو کمپوست باردهی یکسانی داشته باشند،کمپوست قیمت پایین تر اولویت دارد البته باید کرایه حمل را هم از این دو واحد تولید کمپوست لحاظ کرد.

۳- موقعیت جغرافیایی و فاصله مشتری از تولید کارخانه کمپوست سازی

 

موقعیت جغرافیایی

این مسئله از دو جهت اهمیت دارد:
اول: بحث هزینه حمل که معمولاً به عهده خریدار کمپوست هست و باید بین دو کارخانه تولیدی در شرایطی که کیفیت کمپوست یکسان است، نزدیکترین تولید کننده به واحد پرورش را انتخاب کرد تا هزینه حمل کمتری پرداخت کنیم. بازهم تاکید می کنیم که کیفیت کمپوست در اولویت است.
حمل و نقل کمپوست
دوم: که خیلی مهمتر هم هست بحث افزایش دمای کمپوست در اثر طولانی شدن مسیر تا رسیدن به مقصد است. همان طور که می دانید دمای کمپوست یکی از پارامترهای مهم در تولید و پرورش قارچ است اگر به هر دلیل دمای کمپوست بالا برود و به بذرها شوک حرارتی وارد شود؛ در نتیجه کار، تاثیر بدی می گذارد. این مسئله باعث می شود که شکایت مشتریانی که در فاصله دورتری از واحد تولید کمپوست قراردارند، معمولا بیشتر شود.

۴- پشتیبانی و ضمانت و خدمات بعد از فروش

 

 

خدمات پس از فروش کمپوست
این شعار کلیشه ای را شنیده اید که می گویند ” فروش پایان یک معامله نیست بلکه آغاز یک تعهد است” شاید تکراری به نظر برسد ولی واقعیت این است بعضی از تولید کننده های کمپوست اعتقادی به این قضیه ندارند و سیستمی برای ضمانت کمپوست خود تعریف نکرده اند. بر این اساس خدمات و پاسخگویی هم نباید از آنان انتظار داشت و برعکس بعضی از تولید کننده ها هم کمپوست خودشان را در چهارچوبی ضمانت می کنند و هم برای مشتریان خود کلاس و دوره آموزشی در نظر دارند.

۵-  داشتن سالن پرورش

شاید بی ربط به نظر برسد ولی به نظر من واحدهایی که تولید قارچ و کمپوست را با هم (منظور در یک مکان نیست) دارند بهتر می توانند نتیجه فعالیت خود در واحد کمپوست سازی را رصد کنند و آن را اصلاح نمایند.
سالن پرورش قارچ
اگر می خواهید بدانید در زمان خرید کمپوست به چه نکاتی باید توجه کنید، ویدئوی زیر را مشاهده کنید:

بهترین شرکت های تولید کمپوست قارچ دکمه ای در کشور

رتبه بندی کردن شرکت ها در جایی که به دلائل مختلف دریافت آمار شرکت ها از خودشان کار سختی است ولی با این حال با توجه به موارد و پارامترهای فوق و نظر مشتریان خریدار استخراج شده و سابقه تولید باید رتبه بندی کنیم. این رتبه بندی براساس پارامترهای فوق نتیجه محصول تولیدی در بازار و فیدبک مشتریان در این خصوص است.
ذکر این نکته لازم است که این رتبه بندی نسبی بوده و لیکن ما عملکرد شرکت های تولیدی کشور را در طول دو سال گذشته بررسی کرده ایم و مبنای این رتبه ها هم دقیقاً موارد بالا بوده است،
یعنی:
اول کیفیت کمپوست (در طول سال و نه برای یک مورد خاص)
و دوم نحوه پاسخگویی به مشتری و خدمات بعد از فروش
و موقعیت جغرافیایی تولید کننده
که به نظرمان این سه پارامتر خیلی مهم است.
این رتبه بندی به معنای تایید کامل محصولات این شرکت ها نیست بلکه ضمن اینکه اعلام می کنیم تمامی تولید کنندگان در تولید خود دارای افت و خیز هستند ما اولویت بندی را بر اساس معدل عملکرد سالیانه و تولید با افت خیز کمتر انجام داده ایم.

رتبه اول: کمپوست یکتای سپاهان

 

موقعیت جغرافیایی این شرکت در فاصله ۷۰ کیلومتری شرق جنوب شرقی اصفهان است.
شرکت کمپوست سازی یکتا
جمله معروفی در مورد این شرکت بین مشتریان وجود دارد که می گویند کمپوست یکتا در بدترین حالت خرج خودش را می دهد. سابقه تولید کمپوست مکانیزه این شرکت به سال ۱۳۸۵ برمی گردد و افتخار مدیران این شرکت بومی سازی کل خط تولید و بر عکس رقبای خود هیچ گونه ماشین آلاتی را از خارج وارد نکرده است و از توانمندی های داخلی استفاده نموده است، تکنولوژی تولید این شرکت، الگو گرفته از دالسم ولی کاملاً ایرانی است.
شرکت کمپوست یکتا
محاسن
  1. در حال حاضر سه دستگاه بلوکر در این مجموعه به کار گرفته شده که باعث شده بتواند نیاز مشتری هایش را در زمان کمتری به دستشان برساند.
  2. قرار گرفتن در منطقه مرکزی ایران امکان دسترسی به بازارهای زیادی را برای این شرکت فراهم کرده است دسترسی به بازارهای استان های فارس و جنوبی و غرب کشور و شرق قدرت رقابت خوبی به این شرکت داده است (پارامتر موقعیت جغرافیایی).
  3. افت و خیز نسبتاً کم در کیفیت کمپوست یعنی در کل معدل تولید بهتری نسبت به رقبای خود دارد که همان طور که گفتیم بسیار مهم است و باز تاکید می کنیم منظور از باردهی بالاتر متوسط و معدل بالاتر نسبت به رقبا و ماکزیمم باردهی نباید ملاک عمل باشد.
  4.  ابداع روش حذف خاک موجود در کلش و سوفال گندم با تکنولوژی خط شستشوی کامل کلش گندم برای اولین بار در ایران که به تازگی تعدادی از شرکت ها هم از این کار شرکت یکتا الگو گرفته اند.
  5. نقطه قوت این شرکت را باید عقد قراردادهای مشخص و خدمات بعد از فروش دانست؛ داشتن برنامه مشخص برای واحد خدمات و کارشناس آموزش دیده بازدید از واحدهای مشتریان و تماس های مرتب برای پیگیری عملکرد کمپوست از مشتری (برای هر پارتی کمپوست حداقل سه بار تماس با مشتری گرفته می شود) برگزاری کلاس های آموزشی رایگان در نقاط مختلف کشور
  6. برگزاری دو دوره کارگاه آموزشی کشوری با حضور دو کارشناس بین المللی برای مشتریان خود

 

همایش های کمپوست یکتا
معایب
  1. قیمت بالاتر
  2. گاهاً افت خیز در تولید اما با دامنه کمتر از بقیه
  3. عدم وجود سیستم فروش انلاین و اینترنتی

 

رتبه دوم: کمپوست ملارد

رتبه دوم را باید به با سابقه ترین تولید کننده کمپوست بلوک در ایران یعنی کمپوست ملارد داد. این کمپوست توسط شرکتی به همین نام (شرکت کشت وصنعت ملارد) که در سال ۱۳۶۴ راه اندازی شد تولید می شود و همان طور که گفته شد از با سابقه ترین واحد های تولیدی در کشور می باشد. در حال حاضر ظرفیت تولید کمپوست ملارد با ظرفیت حدود ۶۵ هزار تن و از نظر قارچ در کشور، رتبه یک را دارد (توجه داشته باشید که رتبه بندی ما فقط براساس ظرفیت نیست بلکه بر اساس پارامترهایی است که عنوان شد چون ظرفیت تولید برای مصرف کننده و مشتری ها یک مزیت محسوب نمی شود بلکه ممکن است برای تولید کننده یک مزیت رقابتی باشد آن هم نه الزاماً).
کمپوست ملارد
کمپوست ملارد
چرا کمپوست ملارد را باید پیشکسوت تولید کمپوست در ایران دانست؟
در سال ۱۳۸۰ با کمک شرکت انگلیسی و خرید دستگاه تونل پرکن از شرکت ها تری مستر (https://www.traymaster.co.uk/) و کمپوست ترنر از تیلوت و بلوکر آلپی تونل های جدیدش برای اولین بار در ایران با سیستم کف اسپیگوت را راه اندازی کرد که البته روش تولید همان روش هوادهی و قالب بود که در روش تولید کمپوست سنتی به کار می رفت اما به خاطر اینکه همان کمپوست سنتی را با دستگاه به صورت ماشینی و در تونل های اسپیگوتی و به شکل بلوک تولید می کرد و با توجه به اینکه چندین سال به خاطر عدم وجود رقیب تنها برند تولید کمپوست بلوک بود، برند با سابقه ای محسوب می شود ولی کم کم رقبای دیگری (مثل مهرچین و آریا) در سال های ۸۳ به بعد پیدا شد و این انحصار از این شرکت گرفته شد و البته یک نکته هم اینکه افتخار مدیران این شرکت مثل شرکت جوانه استفاده کامل از تکنولوژی خارجی است.
مشکلاتی که در سطح مدیریت این شرکت در سال ۹۱ پیش آمد کمی رشد این شرکت را کند کرد و این شرکت در حاضر تمرکز روی تجهیزات واحد های پرورش و استفاده از کمپوست فاز ۳ است.
براساس نظر تعدادی از مشتریان:
محاسن
  1. عملکرد نسبتاً یکنواخت البته با رکورد متوسط تا خوب دارای افت و خیز کمتر
  2. وجود افراد باتجربه بالا در تیم تولید و هیئت مدیره این شرکت
  3. شناخته بودن برند به همان دلیلی که گفته شد.
معایب
  1. وجود نام های مشابه و تاثیر روی این برند
  2. پاسخگویی بسیار ضعیف نسبت به مشتریان
  3.  عدم وجود سیستم فروش آنلاین

رتبه سوم: کمپوست جوانه

رتیه سوم را به کمپوست جوانه باید داد این کمپوست محصول شرکت کشت و صنعت قارچ رامند مجار می باشد که از سال ۱۳۸۸ شروع به فعالیت کرد و در حال حاضر جزء بزرگترین واحدهای کشور محسوب می شود.
کمپوست جوانه
کمپوست جوانه
اگر می خواهید راجع به کمپوست فاز ۳ اطلاعات بیشتری کسب کنید پیشنهاد می کنم این مقاله را بخوانید.
محاسن
  1.  تحویل نسبتاً به موقع
  2. استفاده از بذر اورجینال خارجی ایتال اسپان (هرچند به نظر من بذر این شرکت در مقایسه با شرکت سیلوان کیفیت به مراتب پایینی دارد شخصاً با توجه به تجربه ام بذر داخلی را به بذر ایتال اسپان ترجیح می دهم).
  3. ظرفیت بالا برای رقابت در بازار
  4. برگزاری دوره های آموزشی با حضور کارشناسان خارجی البته در این مورد هم از جهت کیفیت و هم کمیت دوره ها به مراتب پایین تر از از رتبه یک یعنی کمپوست یکتا می باشد.
معایب
  1.  افت و خیز بالاتر نسبت به بقیه رقبا؛ کمپوست جوانه وقتی افت می کند افت شدیدتری دارد در عین حال رکورد خوب هم دارد ولی معدل و متوسط باردهی جوانه نسبت به رتبه اول و دوم پایین تر است.
  2.  قیمت بالاتر نسبت به رقبا
  3.  عدم وجود سیستم فروش آنلاین

 

 

اگر شما هم در این زمینه تجربیاتی دارید در قسمت نظرات با ما در میان بگذارید و بگویید آیا با این رتبه بندی موافق هستید یا خیر؟
نویسنده: فرشید ابراهیمی

درباره almasi

15 سال پیش خیلی اتفاقی وارد این صنعت شدم و همیشه دوست داشتم چیز جدیدی را یاد بگیرم و هنوز هم باید خودم را دانشجوی این رشته بدانم و دوست دارم هر انچه را در این 15 سال یادگرفته ام به علاقه مندان یاد بدهم و به نظرم اگه با هم پیشرفت کنیم موفق تریم.

این مطالب را نیز ببینید!

قهوه گانودرما

قهوه گانودرما بخوریم یا نخوریم؟

قهوه گانودرما از قارچ جان‌افزا یا قارچ ریشی با نام علمی Ganoderma_lucidum قارچی یک ‌ساله، …

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *